Niebawem UE wprowadzi ulepszone ramy nadzoru nad europejskimi instytucjami finansowymi, m.in. Europejski Urząd Nadzoru Bankowego zyska szersze uprawnienia nadzorcze w zakresie zwalczania prania pieniędzy i finansowania terroryzmu. Prezydencja rumuńska i Parlament osiągnęły wstępne porozumienie w sprawie pakietu wniosków dotyczących przeglądu funkcjonowania obecnego Europejskiego Systemu Nadzoru Finansowego. Porozumienie musi teraz zostać potwierdzone przez ambasadorów państw członkowskich UE.

   „21 marca br. osiągnęliśmy spory postęp w modernizacji sposobu nadzorowania instytucji finansowych w Europie. To, że Europejski Urząd Nadzoru Bankowego będzie teraz faktycznie mógł monitorować przeciwdziałanie praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu, powinno zwiększyć konwergencję wśród państw członkowskich i umożliwić podejmowanie zdecydowanych działań w UE” – powiedział Eugen Teodorovici, rumuński minister finansów.
   Europejski system nadzoru finansowego powstał w 2011 r. W jego skład wchodzą:
• trzy europejskie urzędy nadzoru: Europejski Urząd Nadzoru Bankowego (EUNB), Europejski Urząd Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych (EIOPA) oraz Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA). Nadzorują one poszczególne sektory i instytucje oraz regularnie wydają wytyczne regulacyjne.
• Europejska Rada ds. Ryzyka Systemowego (ERRS), która nadzoruje system finansowy jako całość i koordynuje unijną politykę stabilności finansowej.
   Po kryzysie finansowym Unia Europejska zrewidowała funkcjonowanie systemu finansowego, w tym dotyczące go regulacje i nadzór. Wprowadziła jednolity zbiór przepisów (czyli regulacje uzgodnione na szczeblu UE, mające bezpośrednie zastosowanie we wszystkich państwach członkowskich) oraz stworzyła wspomniane europejskie urzędy nadzoru. Odgrywają one kluczową rolę w dbaniu o właściwe uregulowanie, wytrzymałość i stabilność rynków finansowych w całej UE. Przyczyniają się do rozwoju i spójnego stosowania jednolitego zbioru przepisów, rozwiązują problemy transgraniczne, a tym samym promują konwergencję regulacyjno-nadzorczą.
   Prezydencja i Parlament porozumiały się w sprawie pierwszej gruntownej zmiany zadań, uprawnień, struktury zarządczej oraz finansowania europejskich urzędów nadzoru i ERRS, tak by urzędy te lepiej zaadaptować do kontekstu, w jakim pracują. Reforma ta polega także na wprowadzeniu przepisów zwiększających rolę EUNB, jeżeli chodzi o zagrożenia dla sektora finansowego wynikające z prania pieniędzy.
   Uzgodniony tekst przewiduje ulepszenie obecnego systemu konwergencji praktyk nadzorczych, tak aby przebiegały sprawniej i były bardziej spójne i przejrzyste. Nadal stosować się będzie dotychczasowe narzędzia, takie jak testy warunków skrajnych, konsultacje z zainteresowanymi stronami czy wzajemne oceny, ale wprowadzone zostaną także nowe elementy np. wspólne priorytety w zakresie nadzoru do ustanowienia na szczeblu UE.
   W porozumieniu planuje się też rewizję obecnej struktury zarządczej. Utrzymano zasadę, że decyzje muszą być podejmowane przez Radę Organów Nadzoru, oraz zapewniono właściwym organom krajowym kluczową rolę w strukturze zarządczej EUN. Otóż bez zgody ich większości nie może zapaść żadna decyzja, a Rada Organów Nadzoru jest najwyższym organem decyzyjnym urzędu. Równocześnie wzmocniono rolę i uprawnienia Zarządu jako głównego organu przygotowującego spotkania i decyzje Rady Organów Nadzoru. Ma się on składać z przewodniczącego, pięciu członków Rady Organów Nadzoru oraz dwóch pełnoetatowych niezależnych członków wybieranych na podstawie osiągnięć, umiejętności menedżerskich i doświadczenia w nadzorze finansowym. Przewodniczący i pełnoetatowi członkowie Zarządu powinni odpowiadać przed Parlamentem Europejskim i Radą.
   Jeżeli chodzi o finansowanie wspomnianych urzędów, w ostatecznym tekście utrzymano zasadniczo obecny system wkładów pochodzących częściowo z budżetu UE, a częściowo od właściwych organów krajowych. Dodano też możliwość wnoszenia dobrowolnych wkładów przez państwa członkowskie lub obserwatorów.
   Reforma rewiduje też uprawnienia każdego z trzech europejskich urzędów nadzoru. Prezydencja i Parlament zgodziły się, by powierzyć ESMA uprawnienia do bezpośredniego nadzoru nad kluczowymi wskaźnikami referencyjnymi oraz usługodawcami oferującymi skonsolidowane dane transakcyjne o instrumentach kapitałowych i innych w UE (tzw. dostawcami informacji skonsolidowanych). Ponadto w uzgodnionym tekście przewidziano, że ESMA będzie wykonywać zadania dotyczące nadzoru nad systemami obrotu z państw trzecich i nadużyć rynkowych.
   Reforma wzmocni też rolę i uprawnienia EUNB, jeżeli chodzi o nadzór nad przeciwdziałaniem przez instytucje finansowe praniu pieniędzy. W szczególności EUNB powierzono zadanie gromadzenia informacji od właściwych organów krajowych, poprawienia jakości nadzoru poprzez opracowanie wspólnych standardów, prowadzenia oceny ryzyka oraz ułatwiania współpracy z krajami spoza UE w sprawach transgranicznych. W ostateczności, jeśli organy krajowe nie podejmą działań, EUNB będzie mógł kierować decyzje bezpośrednio do poszczególnych banków.
Co dalej?
   Po finalizacji technicznej wstępnie uzgodniony tekst zostanie przedstawiony ambasadorom państw członkowskich UE do zatwierdzenia, Parlament i Rada zostaną poproszone o przyjęcie proponowanego rozporządzenia w pierwszym czytaniu.
Za: Rada UE

Deklaracja Pierwotna

Deklaracja o wersji pierwotnej "Prawa Europejskiego w praktyce" Redakcja "Prawa Europejskiego w praktyce" informuje, że wersją pierwotną (referencyjną) czasopisma jest wydanie papierowe (ISSN 1733-2036). Po ukazaniu się drukiem nowego numeru czasopisma, Redakcja zamieszcza na stronie internetowej www.pewp.pl jego spis treści oraz wybrane publikacje z numeru.

Rada Naukowa

Prof. dr hab. Maria Magdalena Kenig-Witkowska,

Prof. dr hab. Jan Barcz,

Prof. dr hab. Marek Chmaj,

Prof. dr hab. Artur Nowak-Far,

Prof. dr hab. Arkadiusz Wudarski,

Prof. nadzw. UW, dr hab. Robert Grzeszczak,

Tomasz Janik,

Adw. dr Rafał Morek,

Dr Joanna Brylak,

Dr Marcin Krzymuski,

Dr Robert Siwik,

Dr Barbara Godlewska-Bujok.